İkincil Kaynak
Etimoloji: Modern tarih araştırmalarında, araştırma sorusuna göre kaynakların işlevini ayırmak için kullanılan yöntemsel terim.
Kavramsal Tanım
Geçmişteki bir olay, kişi veya süreç hakkında çeşitli belgeleri ve verileri değerlendirerek yorum veya tarihsel açıklama üreten çalışma.
Tarihsel ve Bilimsel Analiz
Akademik tarih kitabı, araştırma makalesi veya belirli bir konuda yazılmış tarihsel inceleme çoğu zaman ikincil kaynak işlevi görür. Bu tür bir çalışma mektupları, resmi kayıtları, arkeolojik bulguları ve daha önce yapılmış araştırmaları karşılaştırarak tarihsel bir açıklama geliştirir. “İkincil” sözcüğü daha az güvenilir veya daha önemsiz anlamına gelmez. İyi hazırlanmış bir araştırma, bağlamından koparılmış bir birincil belgeden daha sağlam bir tarihsel açıklama sağlayabilir.
Bir kaynağın birincil mi ikincil mi olduğu araştırma sorusuna göre değişebilir. Örneğin 1950'lerde yazılmış bir Orta Çağ kitabı, Orta Çağ araştırması için ikincil kaynakken 1950'lerin tarihçilik anlayışını inceleyen çalışma için birincil kaynak işlevi görebilir. Bu ayrımı bir belgeye ömür boyu yapıştırılan sabit etiket olarak görmek doğru değildir.
Tarihsel Arka Plan & Dönemselleştirme
Modern tarih disiplininin 19. yüzyılda üniversitelerde kurumsallaşmasıyla arşiv belgeleri ve akademik yorumlar arasındaki ilişki yöntem kitaplarının başlıca konusu hâline geldi. Bugün tarih araştırmalarında makaleler, eleştirel edisyonlar, kataloglar ve arşiv kayıtları birlikte kullanılır. Kaynağın türünden çok, hangi tarihsel iddiayı nasıl desteklediği belirleyicidir.
Kaynakça & Referanslar
- • Historical Practices and Methods Collections - Institute of Historical Research, University of London
- • From Reliable Sources: An Introduction to Historical Methods - Martha Howell ve Walter Prevenier (2001), Cornell University Press